Nasil Calisiyor
Hareketin arkasindaki mekanizma. Manifesto nedeni aciklar. Anlasma kurallari tanimlar. Bu belge matematiği gosterir.
30 Saniyede Temel Fikir
Bir gelistirici bir urun olusturur. Kullanicilar onu kullanir. Kullanicilar, gercek katkılarina orantılı olarak Yasayan Pay (Living Stake) adı verilen sahiplik kazanır. Urunun karlarinin %99'u kullanicilara akar. %1 gelistiricide kalir. Pay satin alinamaz, satilamaz veya takas edilemez. Yalnizca kazanilabilir. Ayrildiginizda solar. Urun, kullanici onayi olmadan satilamaz.
Bu kadar. Asagidaki her sey detaydir.
Bolum 1 — Yasayan Pay (Living Stake)
Nedir
Yasayan Pay, bir Your 99 urunundeki sahiplik payinizdir. "Yasayan" olarak adlandirilir cunku siz katkida bulundugunda buyur ve bulunmadiginizda solar. Her zaman urunle olan mevcut, gercek iliskinizin bir yansimasidir.
Nasil kazanirsiniz
Her Your 99 urunu bir Katki Haritasi (Contribution Map) yayinlar — neyin pay kazandirdigini tanimlayan acik, halka acik bir formul.
Ornek: Bir not alma uygulamasi
| Katki | Aylik pay |
|---|---|
| Aktif kullanim (ayda 5+ gun) | 10 temel birim |
| Ucretli abonelik ($5/ay) | 30 temel birim |
| Hata raporu (dogrulanmis) | 5 bonus birim |
| Ozellik onerisi (uygulanmis) | 20 bonus birim |
| Yonlendirme (aktif kullanici olur) | 15 bonus birim |
Ornek: Bir sosyal platform
| Katki | Aylik pay |
|---|---|
| Aktif kullanim (ayda 10+ gun) | 10 temel birim |
| Icerik olusturma (baskalari tarafindan etkilesim alan) | 5-50 birim (olcekli) |
| Topluluk moderasyonu | 20 bonus birim |
| Zararli icerik bildirimi (dogrulanmis) | 5 bonus birim |
| Premium abonelik | 30 temel birim |
Her urunun Katki Haritasi farklidir cunku her urun farkli seylere deger verir. Ancak her harita halka acik, okunabilir ve kullanici oylamasiyla degistirilebilir.
Nasil azalir
Yasayan Pay'in 24 aylik bir yari omru vardir. Bir urunle tamamen etkilesimi biraktiginizda:
- 24 ay hareketsizlik sonrasi: payiniz zirvesinin %50'sidir
- 48 ay sonra: %25
- 72 ay sonra: %12,5
- Asla mutlak sifira ulasmaz — uzun vadeli katkida bulunanlar her zaman kucuk bir pay tutar
Azalma neden vardir:
- Erken benimseyici aristokrasisini onler (ilk kullanicilarin her seye sonsuza kadar sahip olmasi)
- Sahipligin her zaman mevcut katilimi yansitmasini saglar
- Oyun oynamayi pahali kilar (sahte hesaplarin surekli olarak bakiminin yapilmasi gerekir)
- Urunu canli tutar — sahiplik simdi onemseyen insanlara aittir
Yeni kullanici deneme suresi
Yeni hesaplar 90 gun boyunca normal oranin %50'sinde pay kazanir. 90 gunun ardindan tam oranda kazanirlar. Bu, temel bot savunmasidir: otomatik hesap olusturma ekonomik olarak uygulanabilir degildir cunku her sahte hesap anlamli pay kazanmadan once 90 gun gercekci kullanim gerektirir.
Gercek kullanicilar bunu fark etmez. Urunu kullanmak istedikleri icin kullanirlar ve etkilesim halindeyken 90 gun hizla gecer.
Bolum 2 — Gelistirici Modelleri
Solo Gelistirici
Bir kisi urunu insa eder ve bakimini yapar. En basit, en saf model.
Sahiplik: Dagitilabilir karin %1'i — kalici, seyreltilemez.
Adil Tazminat (Fair Compensation): Kiranizi odeyemezseniz harika bir yazilim insa etmek imkansizdir. Bir gelistirici bir Your 99 urunu piyasaya surdigunde, tam zamanli olarak uzerinde calismak icin ihtiyac duydugu seyi — Adil Tazminati'ni — onerir. Prag'daki bir gelistiricinin aylik $2.000'a ihtiyaci olabilir. San Francisco'daki bir gelistiricinin $8.000'a ihtiyaci olabilir. Kullanicilar bunu yonetisim oylamasiyla onaylar. Adil Tazminat, %99/1 bolunmesi hesaplanmadan once bir isletme maliyeti olarak dusulur — boylece %99/1 sahiplik rakami hic degismez.
Adil Tazminat bir tavandir, garanti degil. Urun belirli bir ayda onaylanmis miktardan az kazanirsa, gelistirici mevcut olani alir — borc tahakkuk etmez, eksiklik ileri tasinmaz. Yukselisi paylasiyoruz; gercegi de paylasiyoruz. Onaylandiktan sonra, Adil Tazminat 12 ay sureyle kilitlenir — donem ortasinda kullanici oylamasiyla azaltilamaz, gelistiriciye politika yerine insa etmeye odaklanmasi icin guvenlik verir.
Urun buyudukce, gelistiricinin %1'i tek basina giderek daha anlamli hale gelir. Kullanicilar Adil Tazminati buna gore ayarlayabilir — veya gelistiricinin calismasi gerektiriyorsa surdurebilir. Bu, yasayan bir iliskidir, katı bir formul degil.
Ornek matematik:
- 50.000 kullanici, kullanici basina ortalama gelir $3/ay = aylik $150.000 gelir
- Isletme maliyetleri (barindirma, hizmetler): aylik $15.000
- Gelistirici Adil Tazminati (kullanici onaylamiş): aylik $3.000
- Dagitilabilir kar: aylik $132.000
- Gelistiricinin %1'i: aylik $1.320 (+ $3.000 tazminat = toplam $4.320)
- Evrensel Havuz (%10): aylik $13.200
- Kullanicilarin %89'u: aylik $117.480 (paya orantisal olarak dagitilir)
500.000 kullanicida: gelistirici yalnizca %1'den aylik $22.050 kazanir — Adil Tazminat toplam gelirin kucuk bir kismina duser. Olcekte, %1 tazminatin kendisi OLUR.
Gelisen Gelistirici Rolu
Gelistirici rolu hizla degisiyor. Bugun bir gelistirici kod yazar ve arayuzler tasarlar. Alti ay icinde, bir gelistirici kullanici geri bildirimlerine dayali ozellikleri uygulayan yapay zeka araclarini yonlendiren biri olabilir. Bir yil icinde, gelistiricinin rolu oncelikli olarak kurasyon, kalite kontrol ve yoneticilik olabilir.
Your 99 modeli bu evrim icin tasarlanmistir. Insa etme daha otomatik hale geldikce, yonetisim odakli Adil Tazminat yapilan gercek calismayı yansitacak sekilde ayarlanir. Yapay zeka uygulamanin %95'ini yapiyorsa, kullanicilar tazminati gelistiricinin gercek katkısına uyacak sekilde ayarlayabilir. %1 sahiplik kalici kalir — isin nasil yapildigindan bagimsiz olarak, urunu baslatma, piyasaya surme ve yonetme icin gelistiriciyi odullendirir.
Model, insa etmenin zor kalacagini varsaymaz. Insa etmenin kolaylasacagini varsayar — ve tam olarak bu nedenle %99 kullanicilara gitmeli.
Ekip Gelistirici
Insa etmek ve bakimini yapmak icin birden fazla kisiye ihtiyac duyan urunler.
Sahiplik: Bas Gelistiricinin %1'i, Bas Gelistiricinin takdirine bagli olarak ekip arasinda paylasilir.
Adil Tazminat: Gelistirici, Adil Tazminat teklifi kapsaminda ekip tazminatini onerir — tum ekibi kapsar. Kullanicilar yillik olarak yonetisim oylamasiyla onaylar. Adil Tazminat seffaftir: kullanicilar ekipte kimlerin oldugunu, her kisinin ne kazandigini ve ne katkida bulundugunu gorur.
Ornek matematik (8 kisilik ekip):
- 500.000 kullanici, ortalama gelir $4/ay = aylik $2.000.000
- Isletme maliyetleri: aylik $100.000
- Ekip Adil Tazminati (kullanici onayli): aylik $160.000 (kisi basina ortalama $20.000)
- Dagitilabilir kar: aylik $1.740.000
- Bas Gelistiricinin %1'i: aylik $17.400 (Bas Gelistiricinin kararina gore ekip icinde paylasilir)
- Evrensel Havuz (%10): aylik $174.000
- Kullanicilarin %89'u: aylik $1.548.600
Misyon Gelistirici
Topluma hizmet eden ancak kullanicilardan ucret almayan urunler.
Tazminat: Evrensel Havuz ve gonullu Aile katkilari araciligiyla finanse edilir. Dagitilacak dogrudan gelir yoktur. Gelistiriciler, ekosistem geneli yonetisim tarafindan onaylanan Evrensel Havuz'dan hibeler alabilir.
Ornekler: Acik kaynakli yapay zeka modelleri, halk sagligi araclari, egitim platformlari, sivil altyapi.
Bolum 3 — Para Akisi
Bagimsiz bir urun icin
Kullanici Odemesi
└── Your 99 Platformu tarafindan merkezi olarak islenir
└── Platform dogrulanmis altyapi maliyetlerini dogrudan oder
└── Gelistirici Adil Tazminati (kullanici onayli)
└── Dagitilabilir kar
├── %1 → Gelistirici (kalici sahiplik)
├── %10 → Evrensel Havuz (tum Your 99 uyeleri)
└── %89 → Kullanicilara Your 99 Credits olarak verilir
Bir Aile icindeki urun icin
Kullanici Odemesi
└── Your 99 Platformu tarafindan merkezi olarak islenir
└── Platform dogrulanmis altyapi maliyetlerini dogrudan oder
└── Gelistirici Adil Tazminati (kullanici onayli)
└── Dagitilabilir kar
├── %1 → Gelistirici (kalici sahiplik)
├── %5 → Aile Havuzu (ilgili urunlerin kullanicilari arasinda paylasilir)
├── %10 → Evrensel Havuz (tum Your 99 uyeleri)
└── %84 → Kullanicilara Your 99 Credits olarak verilir
Evrensel Havuz dagitimi
Evrensel Havuz (tum urun katkilari)
├── %70 → Tum Your 99 uyelerine dagitilir (toplam urunler arasi paya gore)
├── %20 → Misyon urunu fonlamasi (yonetisim tarafindan tahsis edilir)
└── %10 → Your 99 altyapisi ve platform operasyonlari
Neden %10
Evrensel Havuz bir vergi degildir. Bir ek maliyet degildir. Dayanisma altyapisidir — Your 99 ekosistemindeki her katilimcinin kolektif misyonu paylasmasi icin isleyen mekanizmadir.
Tek bir Your 99 urunu kullanan bir tesisatci yirmi uygulamaya ihtiyac duymaz. Ancak yapay zeka saglik araclari, muzik platformlari, egitim yazilimlari ve yaratici araclar iceren bir hareketin parcasidir. Evrensel Havuz, bir urune katilimlarinin tum urunlerin basarisina baglanmasi anlamina gelir. Her uye, her atilimdan yararlanir — ister her gun kullandiklari bir arac olsun, ister hic acmayacaklari bir urun.
Evrensel Havuz olmadan, Your 99 sadece bir lisans anlasmasidir — ortak bir sozlesmesi olan bireysel urunler koleksiyonu. Evrensel Havuz ile Your 99 bir harekettir.
Bolum 4 — Yonetisim
Kullanicilarin kontrol ettigi seyler
Yasayan Pay'a sahip kullanicilar, kendilerini etkileyen kararlarda soz hakkina sahiptir. Soz hakki pay agirliklidir — en cok katkida bulunan kisiler en fazla etkiye sahiptir.
Urun duzeyi kararlar (urunun kullanici-sahipleri tarafindan oylanir):
- Katki Haritasi'ndaki degisiklikler
- Gelistirici Adil Tazminati'nin onayi
- Buyuk urun pivotlari
- Aile uyeligi
- Isletme maliyeti itirazlari
- Urunun Your 99 Anlasmasi uygulamasindaki herhangi bir degisiklik
Ekosistem duzeyi kararlar (tum Your 99 uyeleri tarafindan oylanir):
- Misyon urunlerine Evrensel Havuz tahsisi
- Your 99 platform yonetisimi
- Ekosistem geneli politika degisiklikleri
Oylama nasil isler
- Oneri — minimum pay esiginin uzerindeki herhangi bir kullanici oneribilir
- Tartisma — en az 7 gun, tum pay sahiplerine acik
- Oylama — en az 7 gun, pay agirlikli, gecerlilik icin %15 yeter sayi gerekli
- Standart kararlar — %50+ onay
- Anayasal kararlar (Anlasma'daki degisiklikler, urun satisi) — %75+ onay
Kullanicilar oylarini guvendikleri topluluk uyelerine devredebilir (vekalet oylamasi), boylece her kullanicinin her oneriyi degerlendirmesine gerek kalmadan etkili katilim saglanir. Devir herhangi bir zamanda iptal edilebilir.
Gelistiricinin kontrol ettigi seyler
Gunluk operasyonlar: bundan sonra ne insa edilecegi, nasil insa edilecegi, tasarim kararlari, ekip uyeleri isleme, altyapi tercihleri. Gelistirici yoneticidir. Kullanicilar yonetim kuruludur. Gelistirici urunu isletir. Kullanicilar sinirlari belirler.
Uyusmazlik cozumu
Gelistirici ve kullanicilar bir kararin operasyonel mi yoksa yapisal mi oldugu konusunda anlasmazliga dustugunde, her iki taraf da ekosistem duzeyi tahkim talep edebilir — diger Your 99 urunlerinden bagimsiz bir gelistirici ve yuksek paylu kullanici paneli tarafindan yapilan bir inceleme.
Bolum 5 — Oyun Onleme Savunmalari
Sistem, gercek katilimin her zaman oyun oynamaktan daha kolay ve daha odullendirici olacagi sekilde tasarlanmistir.
| Saldiri | Savunma |
|---|---|
| Pay biriktirmek icin sahte hesaplar | %50 oraninda 90 gunluk deneme suresi + pay azalmasi surekli bakim gerektirir |
| Kullanim metriklerini sisme | Katki Haritalari niceligin uzerinde niteligi agirliklandirir; formul halka acik ve kullanici tarafindan yonetilir |
| Sadece temettular icin urunlere katilma | %89 urun duzeyi payina gider (gercek kullanim gerektirir); yalnizca %10 evrenseldir |
| Gelistiricinin maliyetleri sismesi | Your 99 merkezi finansal duzenleyicidir — gelistiriciler brut gelire asla dokunmaz |
| Kurumsal truva ati | %99 yapisi tasarim geregi cikarimi onler; yonetisim anlasma degisikliklerini onler |
| Buyuk pay sahipleri arasinda gizli anlasma | Pay azalmasi birikimi sinirlar; anayasal degisiklikler icin %75 esigi |
Temel ilke
Her oyun onleme savunmasi bir kurala uyar: sahtecilik maliyetini, gercek olma maliyetinden yuksek yapmak. Azalma, deneme suresi, seffaflik ve yonetisim birlikte, kazanmanin en kolay yolunun gercek katilim oldugu bir sistem olusturur.
Bolum 6 — Siki Birim Ekonomisi
"Insa etmenin maliyetinin neredeyse sifir olmasi" ne anlama geliyor
Yapay zeka, gelistirme isgucu maliyetini dusurdu — bir urunun toplam butcesinin %70-80'ini tuketen muhendisler, tasarimcilar ve urun yoneticileri. Bu maliyet cokmustir. Yapay zeka araclarina sahip tek bir gelistirici, bir ekibin aylar icinde insa ettiklerini artik olusturabilir.
Sifira inmemis olan seyler: barindirma, altyapi, API maliyetleri, uyumluluk, musteri destegi ve ucuncu taraf hizmetleri. Bunlar gercek isletme maliyetleridir. Ancak eski toplam maliyet yapisinin bir kismidirlar. Devrim "her sey bedava" degildir. Devrim "en buyuk maliyet — kod yazmak icin insan emeği — artik engel degil" dir.
Urunler 1. Gunden itibaren ekonomik olarak yasayabilir olmalidir
Your 99 urunleri siki birim ekonomik uygulanabilirlik uzerine insa edilir. Bir yapay zeka video urunu video basina $5 hesaplama maliyeti gerektiriyorsa, kullanici $6 oder. Karlilik saglamayan hesaplama maliyetlerini risk sermayesi veya ekosistem fonlariyla subvanse etmiyoruz. Sermaye artik kod icin gerekli degil, ancak hesaplama hala para gerektiriyor. Bir Your 99 urunu, isletme maliyetlerinde tukettiginden daha fazla gelir uretmelidir. Surudurelebilir isletmeler insa ediyoruz, subvanse edilmis yanilsamalar degil.
Bolum 7 — Urun Aileleri
Ne oldukları
Ek bir pay havuzunu paylasan ilgili urunlerin gonullu gruplari. Aileler, ortusen kullanici tabanlarina hizmet eden urunler arasinda dogal is birligi olusturur.
Ornek: Saglik Ailesi
- MedNotes — hasta kayitlari araci (50.000 kullanici)
- TeleHealth99 — telesaglik platformu (200.000 kullanici)
- MindTrack — ruhsal saglik takipcisi (100.000 kullanici)
- PharmRef — tibbi referans uygulamasi (30.000 kullanici)
Her biri dagitilabilir karin %5'ini Saglik Ailesi Havuzu'na katki saglar. MedNotes kullanan bir hemsire, TeleHealth99'un basarisindan yararlanir. MindTrack kullanan bir terapist, PharmRef'in buyumesinden yararlanir. Aile, urunlerin birlikte calismasi icin bir tesvik olusturur — paylasilan API'ler, veri birlikte calisabilirligi, capraz yonlendirmeler — cunku kullanicilari ortak sahiplerdir.
Aileler nasil olusur
- Iki veya daha fazla urun bir Aile onerir
- Her urunun kullanici yonetisimi katilim icin oy kullanir
- Tum mevcut Aile uyeleri yeni uyeleri onaylamalidir
- Urunler, kendi kullanici yonetisim oylamasiyla bir Aileden ayrilabilir
Zorla hiyerarsi yok
Aileler duz, gonullu birliklerdir. Ebeveyn-cocuk iliskisi yoktur. Hicbir urun digerini kontrol etmez. Aile Havuzu, tum Aile urunlerinin kullanicilari arasinda paya gore esit olarak dagitilir.
Bolum 8 — Ekosistem Rekabeti
Birden fazla Your 99 urunu ayni kategoride rekabet edebilir — iki not alma uygulamasi, iki mesajlasma platformu, iki sosyal ag. Bu beklenen ve saglikli bir durumdur. Ekosistem icindeki urunler kalite, ozellikler ve kullanici deneyimi uzerinden rekabet eder — sahiplik modeli uzerinden degil. Evrensel Havuz herkesi ekosistem duzeyinde hizalar: her urunun basarisi tum uyelere fayda saglayan havuza katki saglar. Rekabet urunleri daha iyi yapar. Ekosistem, hangi bireysel urunun bir kategoriyi yonlendirddiginden bagimsiz olarak kazanir.
Bolum 9 — Her Seyi Degistiren Matematik
Neden %1 gelistiriciler icin yeterlidir
| Urun olcegi | Kullanicilar | Aylik gelir | Gelistiricinin %1'i (aylik) | Gelistiricinin %1'i (yillik) |
|---|---|---|---|---|
| Nis arac | 10.000 | $50.000 | $450 | $5.400 |
| Buyuyen urun | 100.000 | $500.000 | $4.500 | $54.000 |
| Basarili urun | 500.000 | $2.500.000 | $22.500 | $270.000 |
| Buyuk urun | 2.000.000 | $10.000.000 | $90.000 | $1.080.000 |
| Kategori lideri | 10.000.000 | $50.000.000 | $450.000 | $5.400.000 |
(~%10 isletme maliyetleri ve %10 Evrensel Havuz sonrasi dagitilabilir karin %1'i)
Neden %99 sahiplik %0'dan iyidir
Kullanici basina tutar, herhangi tek bir urun icin mutevazi gorunur. Ancak on Your 99 urunu kullanan bir kisi — bir sosyal ag, bir mesajlasma uygulamasi, bir not alma araci, bir muzik hizmeti, bir fitness takipcisi, bir haber okuyucu, bir bankacilik uygulamasi, bir ogrenme platformu, bir pazar yeri, bir yaratici arac — hepsinden kazanir. Ve Evrensel Havuz, kisisel olarak kullanmadiklari urunler dahil, var olan her Your 99 urununden kazandiklari anlamina gelir.
Gercek degisim
Eski ekonomide: on urun kullanir ve toplam aylik $100 odersiniz. Sirketler sizden kazanir. Hicbir seye sahip degilsiniz.
Your 99 ekonomisinde: on urun kullanirsinin, bazilari ucretli, bazilari ucretsiz. Hepsinde pay kazanirsiniz. Aylik kar dagitimi alirsiniz. Yonetisim soz hakkina sahipsiniz. %99'a sahipsiniz.
Para sizden uzaklasan yerine size dogru akar. Birisi comert olmayi sectigi icin degil. Matematik degistigi icin.
Bolum 10 — Bu Ne Degildir
Bu kripto degildir. Blokzincir yok, token yok, takas yok, spekulasyon yok. Pay, bankadaki bakiyeniz gibi bir veritabani kaydidir. Bir varlik degil, bir iliskiyi temsil eder.
Bu komunizm degildir. Sahiplik katkiya orantisal, esit degil. Daha cok katkida bulunan kisiler daha cok sahip olur. Daha basarili urunler olusturan gelistiriciler daha fazla kazanir. Meritokrasi, sonuc esitligi degil.
Bu bir kooperatif degildir. Geleneksel kooperatiflerde bir-uye-bir-oy yonetisimi vardir. Your 99'da pay agirlikli yonetisim vardir — en cok katkida bulunan kisiler en fazla soz hakkina sahiptir. Bu, ilgisiz uyelerin aktif urunleri kontrol etmesi sorununu onler.
Bu hayirseverlik degildir. Gelistiriciler %1'lerinden kazanir. Kullanicilar %99'larindan kazanir. Herkes ekonomik olarak motive olur. Sistem, insanlarin ozgeci oldugu icin degil, tesviklerin uyumlu oldugu icin calisir.
Bu bir DAO degildir. DAO'lar basarisiz oldu cunku urunleri olmayan yonetisimlerdi. Your 99 once urun, sonra yonetisimdir. Urun calisir. Sahiplik modeli, calisan bir urunun uzerine katman olarak eklenir. Sira onemlidir.
Belge surumu: 1.0 — Subat 2026 — your99.co/mechanism